Mazelen in de regio Rotterdam-Rijnmond

De zomervakantie

Reis je tijdens de vakantie naar Marokko of Roemenië? Bescherm jezelf en kinderen door een BMR-prik (vaccinatie) als jij of je kinderen die nog niet hebben gehad. De BMR-prik is onderdeel van het Rijksvaccinatieprogramma. Als jij of je kind deze prikken allemaal hebben gekregen ben je voldoende beschermd. Weet je niet of jij of je kind (voldoende) gevaccineerd zijn? Kijk dan op Overzicht van vaccinaties opvragen | Rijksvaccinatieprogramma.nl. Link opent een externe pagina in een nieuw browsertabblad.

Liever geen vaccinatie? Probeer op reis contact met mensen met mazelen echt te voorkomen. Mazelen is zeer besmettelijk. Let goed op bij thuiskomst of je ziek wordt en denkt mazelen te hebben. Blijf dan gelijk thuis en bel de huisarts. 

Wat doet de GGD Rotterdam-Rijnmond? 

Bij een melding van mazelen, start de GGD een bron- en contactonderzoek. We kijken waar de mazelen vandaan komt en met wie de patiënt contact heeft gehad. We controleren ook of deze mensen zijn gevaccineerd. 

Als het nodig is, geeft de GGD voorlichting aan groepen inwoners over mazelen. Ook adviseren we scholen en kinderdagverblijven. Een locatie sluiten is gelukkig niet nodig, maar we geven wel adviezen over bijvoorbeeld het toepassen van hygiëne.  Heb jij of jouw omgeving hier een vraag over? Stuur dan een bericht naar ggdpreventiemo@rotterdam.nl. Link opent een externe pagina in een nieuw browsertabblad..

Wat is mazelen?

Mazelen is een erg besmettelijke vlekjesziekte. Je krijgt de ziekte van iemand die besmet is met het mazelenvirus. Mazelen begint met koorts, snotteren en hoesten. Na 3 tot 7 dagen komen er vlekjes achter de oren en later over het hele lichaam. Je kunt flink ziek worden. Vaak gaat een mazeleninfectie vanzelf over en zijn medicijnen niet nodig. Maar voor sommige mensen kan de ziekte gevaarlijk zijn. Zij hebben een grotere kans op ernstige klachten. Dit zijn:

• Baby’s jonger dan 1 jaar;
• Zwangeren die niet gevaccineerd zijn en nooit mazelen hebben gehad;
• Mensen met een verminderde weerstand.

Lees hier meer over mazelen. Link opent een externe pagina in een nieuw browsertabblad..

Prikken tegen mazelen

Er is een prik (vaccinatie) om de mazelen te voorkomen. De BMR-vaccinatie (tegen bof, mazelen en rodehond) zit in het Rijksvaccinatieprogramma en is dus gratis. Kinderen krijgen twee prikken: als ze 14 maanden en als ze 3 jaar oud zijn.

Heeft jouw kind geen of niet alle prikken gehad? Dan kan dat nog. 

Meer informatie over deze vaccinatiedagen vind je op de website van het Centrum Jeugd en Gezin. Link opent een externe pagina in een nieuw browsertabblad.. 

Vaccinatiegraad

GGD Rotterdam-Rijnmond maakt zich zorgen over de huidige situatie omdat in verschillende wijken in de regio veel te weinig kinderen zijn gevaccineerd. Om iedereen goed te beschermen, moet minstens 90% tot 95% van de mensen een vaccinatie hebben gehad. 

Twijfeltelefoon

Heb je vragen over de prik of twijfel je om je kind te laten vaccineren? Bel de twijfeltelefoon via telefoonnummer 088- 7555777. De Twijfeltelefoon is bereikbaar van maandag tot en met vrijdag van 08:30 tot 13:00 uur. Op woensdagochtend kan dat ook in het Turks of Arabisch.

Liever appen?

Je kunt 24 uur per dag appen naar telefoonnummer +31 010 703 8777. Dit kan ook in het Turks of het Arabisch. De mensen van de twijfeltelefoon geven elke dag tussen 08:30-13:00 uur antwoord op de berichten. 

Veelgestelde vragen over mazelen

Heb je vragen over mazelen? Bekijk hieronder de veelgestelde vragen. 

Hoe krijg je mazelen?

Als iemand met mazelen hoest of niest, komen er druppeltjes met het virus in de lucht. Deze druppeltjes kunnen in je neus of mond komen. Afstand houden en een mondkapje dragen, helpt niet. Want de druppeltjes kunnen tot wel twee uur in de lucht blijven. Je kunt het virus ook via de handen of voorwerpen, zoals bestek of bekers, doorgeven aan iemand anders.

Wat zijn de klachten bij mazelen?

Vanaf vier dagen na contact met iemand met mazelen kun je klachten krijgen. Gemiddeld duurt het tussen de 7 en 14 dagen nadat je besmet bent voordat je ziek wordt. We vragen je om vanaf dag vier tot en met dag achttien na contact te letten op klachten. Heb jij of je kind klachten? Bel dan direct de huisarts.

Mazelen begint plotseling. Klachten kunnen zijn:

• Koorts;
• Neusverkoudenheid en hoesten;
• Ontstoken ogen;
• Vlekjes op de huid (eerst achter de oren, later over het hele lichaam);
• Kleine witte vlekjes in de mond.

Vlekjes

Drie tot zeven dagen na de eerste ziektedag, verschijnen er vlekjes op de huid. Deze beginnen achter de oren en verspreiden zich daarna over het hele lichaam. De vlekjes voelen ruw aan, als schuurpapier.

Wie kan mazelen krijgen?

Iedereen, zowel volwassenen als kinderen, kan mazelen krijgen. De meeste mensen in Nederland hebben een prik gehad tegen mazelen via het Rijksvaccinatieprogramma (RVP).

• Als je gevaccineerd bent, is de kans klein dat je mazelen krijgt. Als je toch besmet raakt, dan ben je waarschijnlijk minder ziek. Ook is de kans klein dat je anderen besmet.
• Als je al mazelen hebt gehad, kun je de ziekte niet nog een keer krijgen. Je kunt het ook niet verder verspreiden.
• Als je niet gevaccineerd bent, kun je mazelen krijgen en het virus verder verspreiden. Sommige mensen lopen een groter risico, zoals baby’s  jonger dan 1 jaar, zwangere vrouwen en mensen met een verzwakt immuunsysteem.

Wat zijn de risico’s van mazelen?

Vaak gaat mazelen vanzelf over. Er zijn geen medicijnen voor mazelen. Sommige mensen kunnen wel ernstig ziek worden. Zij kunnen longontsteking of middenoorontsteking krijgen. Dat gebeurt regelmatig. Bij 1 op de 1000 gevallen van mazelen, leidt dit tot een hersenontsteking. 

In Nederland is de kans op overlijden door mazelen heel klein. Schattingen geven aan dat 1 op de 10.000 mensen sterft aan mazelen.

Voor wie kan mazelen gevaarlijk zijn?

Vooral pasgeboren baby’s van moeders die niet gevaccineerd zijn en die ook geen mazelen hebben doorgemaakt, kan mazelen gevaarlijk zijn. Zij kunnen hieraan zelfs overlijden.

• Volwassenen: 
  Hoe ouder iemand is, hoe gevaarlijker de mazelen kan zijn.
• Patiënten met onderliggende ziektes:
  Mensen met een ernstig verminderde afweer, bijvoorbeeld door een ziekte zoals kanker, lopen risico op een zeer ernstige infectie. Zij kunnen hier zelfs aan overlijden.
• Zwangere vrouwen: 
  Mazelen kan ook gevaarlijk zijn voor zwangere vrouwen die niet gevaccineerd zijn en niet eerder mazelen hebben gehad.
  Mazelen veroorzaakt bij het kind geen aangeboren afwijkingen. Wel kan de ziekte soms tot een miskraam of vroeggeboorte leiden.
• Baby’s: 
  Onderzoek toont aan dat baby’s van gevaccineerde moeders in de eerste maanden na de geboorte weinig bescherming hebben tegen mazelen. Dit betekent dat zij kwetsbaar zijn voor deze ziekte. Baby’s van moeders die mazelen hebben gehad, krijgen wel wat bescherming van de antistoffen van hun moeder. Deze bescherming blijft tot ongeveer 2 maanden na de geboorte. Dit betekent dat voor baby’s onder 1 jaar, mazelen gevaarlijk kan zijn.

Wat kun je doen om mazelen te voorkomen?

Er is een vaccin om mazelen te voorkomen. De BMR-prik (tegen bof, mazelen en rodehond) zit in het Rijksvaccinatieprogramma (RVP) sinds 1976. Kinderen krijgen het vaccin aangeboden bij 14 maanden en als ze 3 jaar oud zijn.

Wat moet ik doen als ik denk dat ik of mijn kind mazelen heeft?

Heb jij of je kind klachten die passen bij mazelen? Of ben jij of is je kind in contact geweest met iemand die besmet is met het mazelenvirus? Bel dan je huisarts. Ga niet direct naar de huisarts toe. Het virus kan zich in een drukke wachtkamer snel verspreiden. Je huisarts of de praktijkassistente laat je via de telefoon weten wat je kunt doen.

Blijf ook uit de buurt van zwangeren, jonge baby’s en mensen met een ernstige verminderde afweer. Je bent al 4 dagen voordat de vlekjes verschijnen besmettelijk. En je blijft besmettelijk tot en met 4 dagen na het ontstaan van de vlekjes.

Is het beter om mazelen door te maken dan een prik te krijgen tegen mazelen?

Het is begrijpelijk dat je deze vraag hebt, want er is veel informatie online en dat maakt het soms lastig om de juiste antwoorden te vinden.

Als je mazelen hebt gehad, wordt je afweersysteem tijdelijk zwakker. Dit duurt meestal twee jaar. Hierdoor ben je gevoeliger voor andere ernstige ziektes, zoals longontsteking. Dit geldt ook voor kinderen die na mazelen hersteld zijn. Zij zijn dan extra kwetsbaar voor andere infecties.

Door te vaccineren, bescherm je jezelf tegen ernstige gevolgen van mazelen. Het is dus beter voor je gezondheid om je te laten vaccineren.

De vaccinatie zorgt ervoor dat je voor altijd beschermd bent en niet meer besmettelijk bent voor anderen. Als jij of je kinderen niet gevaccineerd zijn, is de kans groter dat je op latere leeftijd mazelen krijgt. Dit kan ernstige gevolgen hebben, bijvoorbeeld als je zwanger bent of een zwak immuunsysteem hebt door andere ziektes.

Is er een vaccin alleen tegen mazelen?

Nee, het vaccin beschermt tegen 3 ziektes: bof, mazelen en rode hond. Dit heet de BMR-vaccinatie. Het afweersysteem van een gezond kind kan goed omgaan met deze vaccinatie. 

Wat zit er in het vaccin?

In het vaccin zitten levende zwakkere deeltjes van de virussen bof, mazelen en rubella. Dit stimuleert het afweersysteem om antistoffen aan te maken. Hierdoor ben je beschermd tegen deze ziekten. Er zitten geen schadelijke stoffen in het vaccin. Het bestaat vooral uit water.

Is het vaccin schadelijk voor je?

Nee, het BMR-vaccin is niet schadelijk. Je kunt wel bijwerkingen krijgen van het vaccin. 

De meest voorkomende bijwerkingen zijn:

• Koorts of een koortsstuip (bij jonge kinderen);
• Hangerigheid;
• Huiduitslag;
• Pijn, roodheid, zwelling of blauwe plek op de plek waar je geprikt bent.

Deze bijwerkingen komen regelmatig voor en verdwijnen na een paar dagen.

Ik ben zwanger en ik ben niet gevaccineerd

Als je mazelen krijgt tijdens je zwangerschap, kun je hier ernstig ziek van worden. De kans op complicaties, zoals longontsteking, is groter. Mazelen is niet gevaarlijk voor je baby, maar het kan in zeldzame gevallen leiden tot een miskraam of vroeggeboorte.

Wat kun je verder nog doen tegen mazelen?

Bij hoesten of niezen:

• Gebruik een papieren zakdoek. Heb je geen papieren zakdoek? Hoest dan in je elleboog.
• Gebruik een zakdoek maar één keer. Gooi de zakdoek na gebruik weg.
• Was hierna je handen.
• Het is niet nodig om bij iedereen die hoest of niest uit de buurt te blijven. Houd pasgeboren baby’s wel uit de buurt van hoestende en niezende mensen.
• Was regelmatig je handen met water en zeep, zeker na een flinke hoest- of niesbui. 

Handen wassen doe je zo:

• Maak de handen goed nat onder stromend water.
• Neem wat vloeibaar zeep uit een pompje. Goedkope zeep is ook goede zeep!
• Wrijf de handen over elkaar. Zorg dat er zeep op de binnenkant en buitenkant van de handen zit. Wrijf goed alle vingertoppen in. Vergeet de duimen niet. Wrijf ook tussen de vingers.
• Spoel de zeep goed af, onder stromend water.
• Droog de handen goed af aan een schone handdoek of aan een papieren handdoek (keukenrol).